Kazcerıy Makhsıde

Kasım 27, 2018 658

Kazcerıy MakhsıdeAdıge asker ve devrimci. Vuvjıko oğlu. Nalçik (Kabardey-Balkar) Yöresindeki Abayevo (bugünkü Urojaynevo) köyünde, bir çiftçi ailesinin çocuğu olarak doğdu. Birinci Dünya savaşına Kafkas Süvari Tümeni’nin Kabardey Alayı’nın bir mensubu olarak

katıldı ve uryadnik (yüzbaşı) rütbesine kadar yükseldi. Din öğrenimi de gördüğünden Eylül 1917’de bu Alayın hocası (imamı) olmuştu. Şubat 1917 devriminden sonra devrimci olaylar içinde yeraldı. Kafkas Süvari Tümeni’nin anayurda dönüşünden sonra, 1918’de Kızıl Ordu desteğinde Terek Bölgesinde “Sovyet iktidarı”nın ilan edilmesinden sonra köyünde kurulan Devrim Komitesi’nin başına getirildi.

Bölgede Sovyet Rusya iktidarına karşı oluşan direnişler ve “iç savaş” döneminde de Habale Besleney, Hujumar Karaşey vb. Kafkasyalı Bolşeviklerle birlikte oluşturdukları Küçük Kabardey (Cılakhsteney) Alayı’nın karargah Amiri olarak Stavropol, Kabardey, Balkarya, Çeçenya ve İnguşya yörelerinde Beyazlara karşı savaştı. Terek Bölgesi’nin Gönüllü Ordu tarafından elegeçirilmesi üzerine Gürcüstan’a sığınmıştı. Daha sonra burada RKP(b) Merkez Komitesi Kafkasya Bürosu’nun talimatıyla, Baku’dan Dağıstan’a geçerek burada Gönüllü Ordu’nun işgaline karşı sürdürülmekte olan milli ayaklanma hareketine katıldı.

“Kuzey Kafkasya Cumhuriyeti Savunma Konseyi”ne bağlı olarak oluşturulan 1. Derbent Alayı’nda Komutan Yardımcısı olarak görev aldı. Daha sonra Çeçenya yöresindeki direnişçilerle ilişki kurarak Şatoy kasabasına gitti ve burada oluşturulan Cılakhsteney (Küçük Kabardey Yöresi) Partizan birliğinin başına getirildi. Gönüllü Ordu’nun yenilgisi ve Kuzey Kafkasya’nın Sovyet Rusya Kızıl Ordu’su tarafından işgalinden sonra, 1920-1926 yıllarında Yöre Milis Amiri olarak görev yaptı. Sovyet Rusya hükümetince oluşturulan Kabardey-Balkar Özerk Bölgesi’nde, çeşitli Parti ve yönetim görevlerinde bulunarak “Kızıl Bayrak” nişanıyla ödüllendirildi. Mart 1930’da “Özerk” Yöre’nin Halk Eğitimi Bölümü Yöneticiliğine, 1935’te Kabardey-Balkar Pedagoji Enstitüsü Müdürlüğü’ne getirildi. 1937 yılındaki “temizlikler” sırasında tutuklanarak öldürüldü..

O. Oprışko: Bıvayut strannıye sblijeniya…”. S. 69, 83, 160, 170. Nalçik 1993.
Makhside Tole: “Maxside ya txide. 1542-1995 qhexer (Yitles 453-re tlexaner qizecsiubideu)” S. 50-55. “El-fa”. Nalçik 1996.
Sefer E. Berzeg - Kuzey Kafkasya Cumhuriyeti 1917-1922, Birleşik Kafkasya Derneği Yay., İstanbul, 2006, C:III, s:350-351.

Yorum yapın

(*) ile işaretlenmiş zorunlu alanların tümünü doldurduğunuzdan emin olun. HTML kodları kullanılamaz.

Hakkımızda

ÇerkesyaCerkesya.org Çerkesler ve Kafkasya hakkında güncel haberler, Çerkes Kültürü ile ilgili her türlü görsel ve yazılı materyallerin bir arada bulunduğu, Çerkes Kültürünü gelecek nesillere aktarmayı amaç edinmiş hiç bir kurum ve kuruluşla bağı olmayan sadece Kuzey Kafkasya Halklarına taraf bir portaldır.

Çok Okunanlar

Çerkesler Türk mü?

Ara 02, 2018 Rate: 0.00

Kabardey Aile Armaları

Oca 25, 2019 Rate: 0.00

Abzeh Aile Armaları

Oca 26, 2019 Rate: 0.00

Post Gallery